Türkiye’de uzun yıllardır kamuoyunun gündeminde yer alan “il olmayı bekleyen ilçeler” tartışması, nüfus artışı, ekonomik hacim ve bölgesel merkez olma kriterleriyle yeniden gündemde.
Türkiye genelinde birçok ilçe, mevcut yapıları ve sahip oldukları potansiyel nedeniyle il statüsüne aday gösterilirken, Van’ın Erciş ilçesi de bu listede yer aldı.
DOĞU ANADOLU’NUN EN BÜYÜK İLÇELERİNDEN BİRİ
Doğu Anadolu Bölgesi’nin en büyük ilçelerinden biri olan Erciş, Van Gölü kıyısındaki konumu, nüfus büyüklüğü ve çevre ilçelere sunduğu hizmetlerle uzun süredir “il adayı” olarak anılıyor. Son verilere göre, 173 bin 313’lik nüfusu, ticaret hacmi, eğitim ve sağlık altyapısı ile Erciş; yalnızca Van’ın değil, bölgenin de önemli merkezleri arasında yer alıyor. İlçede devlet hastanesi, adliye, yükseköğretim birimleri ve geniş kamu hizmet ağı bulunurken, çevre ilçeler ve köyler için de cazibe merkezi konumunda. Ulaşım ağı, tarım ve hayvancılığa dayalı ekonomik yapısı ile sanayi ve ticaret potansiyelinin her geçen yıl arttığı Erciş, bu özellikleriyle il statüsü tartışmalarında sık sık gündeme geliyor.
ERÇİŞLİ VATANDAŞLAR İL BEKLENTİSİNİ DİLE GETİRİYOR
İlçede yaşayan vatandaşlar da Erciş’in il olma potansiyeline sahip olduğunu ifade ediyor. İlçe esnafından Mehmet K., “Erciş zaten çevre ilçelere hizmet veren bir merkez. İl olması halinde yatırımların ve istihdamın daha da artacağını düşünüyoruz” dedi.
Bir başka Ercişli vatandaş Ayşe T. ise idari işlemlere dikkat çekerek, “Birçok resmi işlem için Van merkeze gitmek zorunda kalıyoruz. Erciş il olursa hem vatandaşın işi kolaylaşır hem de bölge daha hızlı gelişir” ifadelerini kullandı.
TÜRKİYE GENELİNDE İL ADAYI OLARAK GÖSTERİLEN DİĞER İLÇELER
Kamuoyunda il adayı olarak değerlendirilen diğer ilçeler arasında Gebze (Kocaeli), Bandırma (Balıkesir), Çorlu (Tekirdağ), Lüleburgaz (Kırklareli), İnegöl (Bursa), Nazilli (Aydın), Edremit (Balıkesir), Fethiye (Muğla), Alanya (Antalya), Manavgat (Antalya), Tarsus (Mersin), İskenderun (Hatay), Siverek (Şanlıurfa), Midyat (Mardin), Cizre (Şırnak), Yüksekova (Hakkâri), Elbistan (Kahramanmaraş), Polatlı (Ankara), Ereğli (Konya) yer alıyor. Bu ilçeler; nüfus yoğunluğu, ekonomik hareketlilik, ulaşım ağları ve çevre yerleşimlere sundukları kamu hizmetleri açısından bulundukları illerin önüne çıkan merkezler olarak gösteriliyor.
İL STATÜSÜ KANUNLA BELİRLENİYOR
Ancak uzmanlar ve yetkililer, bir ilçenin il olabilmesi için yalnızca nüfus ve ekonomik büyüklüğün yeterli olmadığını vurguluyor. İl statüsünün, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde çıkarılacak bir kanunla mümkün olabileceği, idari, mali ve coğrafi pek çok kriterin birlikte değerlendirilmesi gerektiği belirtiliyor. Bu kapsamda Erciş başta olmak üzere il adayı olarak görülen ilçelerle ilgili beklentiler sürerken, resmi bir düzenleme yapılmadığı sürece mevcut idari yapının devam edeceği ifade ediliyor.