DEM Parti Van Milletvekili Gülderen Varlı, Türkiye genelinde konut ve kira sorununa dikkat çekerek TBMM’ye araştırma önergesi sundu. Varlı, özellikle Van’da artan kira fiyatları ve depreme dayanıksız yapıların barınma hakkını tehdit ettiğini vurguladı.
DEM Parti Van Milletvekili Gülderen Varlı, Türkiye’de son yıllarda giderek büyüyen konut ve kira krizinin tüm yönleriyle incelenmesi amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na araştırma önergesi sundu. Varlı, ekonomik daralma, yüksek enflasyon ve gelir dağılımındaki eşitsizliğin vatandaşların barınma hakkına erişimini ciddi şekilde zorlaştırdığını ifade etti.
Dar gelirli kesimler, emekliler, öğrenciler ve asgari ücretliler açısından kiralık konut bulmanın her geçen gün daha güç hale geldiğini belirten Varlı, birçok bölgede kira bedellerinin hane gelirinin yüzde 60’ını aştığını kaydetti. Bu oranın Avrupa’da “barınma krizi” olarak kabul edilen yüzde 40 seviyesinin oldukça üzerinde olduğuna dikkat çekti.
VAN’DA SORUN DAHA DERİNLEŞİYOR
Varlı, Van özelinde konut krizinin daha ağır hissedildiğini belirterek, çevre illerden alınan göçün konut talebini artırdığını, buna karşın arzın yetersiz kaldığını ifade etti. Plansız yapılaşma ve yükselen talep nedeniyle kira fiyatlarının hızla arttığını dile getiren Varlı, kentte 3+1 daire kiralarının 20 bin TL’den başlayıp bazı bölgelerde 45 bin TL’ye kadar çıktığını aktardı. Bu durumun özellikle asgari ücretliler ve emekliler için konut erişimini neredeyse imkânsız hale getirdiğini söyledi.
DEPREM RİSKİ VE ESKİ YAPI STOKU UYARISI
Van’daki yapı stokunun önemli bir kısmının eski ve depreme dayanıksız olduğuna işaret eden Varlı, vatandaşların yüksek kira ödemek ya da riskli yapılarda yaşamak arasında tercih yapmak zorunda kaldığını belirtti. Bu çerçevede kira artışlarının denetlenmesi, sosyal konut üretiminin artırılması ve güvenli yapılaşmanın sağlanmasının ertelenemez bir gereklilik olduğunu vurguladı.
Varlı, konut krizinin nedenleri, toplumsal etkileri ve çözüm önerilerinin kapsamlı şekilde ele alınması amacıyla Meclis Araştırma Komisyonu kurulmasını talep etti. Önergede, kira artışlarının nedenleri, konut arz-talep dengesi, göç ve imar politikalarının etkileri, dar gelirli kesimlerin yaşadığı yapısal sorunlar ile deprem riski taşıyan yapıların durumu gibi başlıkların incelenmesi istendi.
BAKAN ŞİMŞEK’E 11 SORULUK ÖNERGE
Öte yandan Varlı, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in yanıtlaması istemiyle yazılı soru önergesi de sundu.
Varlı’nın Şimşek’e yönelttiği sorular şu şekilde:
1. Türkiye genelinde ve Van ilinde kira bedellerinin hane gelirine oranına ilişkin güncel veriler nelerdir?
2. Konut arz ve talep dengesizliğinin giderilmesine yönelik Bakanlığınızca yürütülen çalışmalar nelerdir?
3. Göç, imar politikaları ve ekonomik koşulların konut fiyatları üzerindeki etkilerine ilişkin Bakanlığınızın bir değerlendirmesi bulunmakta mıdır?
4. Dar ve orta gelirli yurttaşların barınma hakkına erişimini kolaylaştırmaya yönelik hangi somut adımlar atılmaktadır?
5. Kira artışlarının belirli ve öngörülebilir bir oran üzerinden sınırlandırılmasına yönelik Bakanlığınızca yürütülen herhangi bir çalışma veya düzenleme hazırlığı bulunmakta mıdır?
6. Konut fiyatlarındaki artışın sınırlandırılmasına yönelik kısa ve orta vadeli politika planlarınız nelerdir?
7. Yüksek faiz oranlarının konut piyasası üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmaya ve gelir dağılımındaki adaletsizlik ile konuta erişimde yaşanan yapısal sorunların derinleşmesini önlemeye yönelik Bakanlığınızca yürütülen herhangi bir çalışma bulunmakta mıdır?
8. Barınma hakkının giderek erişilemez hale gelmesinin sosyal devlet ilkesi açısından doğurduğu sorunlara ilişkin Bakanlığınızın bir değerlendirmesi bulunmakta mıdır? Bu kapsamda söz konusu sorunun giderilmesine yönelik hangi somut politika ve uygulamaların hayata geçirilmesi planlanmaktadır?
9. Van ilinde son yıllarda kira fiyatlarında yaşanan artışın temel nedenleri nelerdir? Buna yönelik devreye konulan önleyici tedbirler nelerdir?
10. Van’da sosyal konut üretimine ilişkin yürütülen projeler nelerdir? Kaç konut tamamlanmış, kaç konutun yapımı devam etmektedir?
11. Van ilinde deprem riski taşıyan yapı stokuna ilişkin güncel tespitler nelerdir? Bu yapıların dönüştürülmesine yönelik hangi çalışmalar yürütülmektedir?
Varlı son olarak “Barınma hakkı için kira artışlarının denetlenmesi, sosyal konutların artırılması ve depreme dayanıklı yapılaşmanın sağlanması artık ertelenemez bir zorunluluktur” dedi.