Basın İlan Kurumu (BİK) ve SETA Vakfı iş birliğiyle düzenlenen “Yazılı Basının Dijital Dönüşümü: Adaptasyon, Entegrasyon ve Sürdürülebilir Model Önerileri Çalıştayı”nda, yazılı basının dijitalleşme süreci, yapay zekânın gazetecilikte kullanımı ve sektörün geleceği ele alındı. Akademisyenlerin katıldığı çalıştayda, yerel medyanın güçlendirilmesi ve sürdürülebilir yayıncılık modellerinin geliştirilmesi öne çıkan başlıklar arasında yer aldı.
Medya sektörünün dijitalleşmeyle birlikte önemli bir değişim geçirdiğini belirten BİK Genel Müdürü Abdulkadir Çay, gazeteciliğin artık yalnızca basılı yayıncılıkla sınırlı olmadığını, hız, veri, etkileşim ve çoklu platform kullanımı ekseninde yeni bir döneme girdiğini ifade etti. Dijital platformların haber tüketim alışkanlıklarını değiştirdiğine dikkat çeken Çay, sosyal medya ve video ağlarının haberin okura ulaşmasında giderek daha belirleyici hâle geldiğini söyledi. Çay, çevrim içi haber videolarını haftalık olarak tüketenlerin oranının yüzde 77’ye ulaştığını belirterek dijital yayıncılıkta görünürlüğün artık algoritmalar ve içerik öneri sistemleriyle de şekillendiğini kaydetti.
“Dijital dönüşüm yalnızca internet sitesi kurmak değil”
Dijital dönüşümün yalnızca basılı gazeteleri internet ortamına taşımaktan ibaret olmadığını vurgulayan Çay, gazeteciliğin üretim, doğrulama ve dağıtım süreçlerinin yeni koşullara uyarlanması gerektiğini dile getirdi. Bu sürecin insan kaynağından teknik altyapıya, editoryal işleyişten gelir modellerine kadar basının bütün yapısını etkilediğini belirtti. Çay, dijital platformların yayıncılara daha geniş kitlelere ulaşma imkânı sunduğunu ancak platformlara bağımlılık ve okurla doğrudan ilişki kurma konusunda yeni sorunları da beraberinde getirdiğini ifade etti. Yapay zekâ destekli sistemlerin bilgiye erişim alışkanlıklarını değiştirmesinin de yayıncılık açısından dikkate alınması gereken bir gelişme olduğunu kaydetti.
Akademi ile medya sektörü arasında iş birliği vurgusu
Dijital dönüşümün beraberinde getirdiği sorunlara çözüm üretmek için akademik bilgi ile saha deneyiminin bir araya gelmesi gerektiğini belirten Çay, üniversitelerle yürütülen iş birliklerinin önemine değindi. Basın İlan Kurumu olarak çeşitli üniversitelerle iş birliği protokolleri imzaladıklarını hatırlatan Çay, akademik birikimin sektöre aktarılmasını ve sahada karşılaşılan sorunların akademik çalışmalara katkı sunmasını amaçladıklarını söyledi. Çay, çalıştayın hem akademiye hem de basın sektörüne fayda sağlayacak sonuçlar ortaya koymasını beklediklerini dile getirdi.
Yapay zekâ ve yerel medyanın geleceği ele alındı
Prof. Dr. Faruk Taşçı başkanlığında iki oturum hâlinde gerçekleştirilen çalıştayda akademisyenler, basın kuruluşlarının dijitalleşme sürecinde karşılaştığı adaptasyon ve entegrasyon sorunlarını değerlendirdi. Oturumlarda, uygulanabilir ve sürdürülebilir yayıncılık modelleri üzerine çözüm önerileri geliştirildi.
Yapay zekâ teknolojilerinin gazetecilik ilkelerine uygun kullanılması, yeni sistemlerin yayın süreçlerine entegre edilmesi ve dijital dönüşümün sonuçlarını takip edebilecek dinamik ölçüm modellerinin oluşturulması gerektiği vurgulandı.
Dezenformasyonla mücadelede teyit mekanizmalarıyla iş birliğinin artırılması, gazetecilik alanında mesleki yeterlilik yapısının geliştirilmesi ve iletişim fakültelerinin müfredatlarının sektörün ihtiyaçlarıyla uyumlu hâle getirilmesi de gündeme geldi. Ayrıca yerel medya kuruluşlarının belirli haber alanlarında uzmanlaşması ve bölgesel iş birlikleri kurması önerildi.
“Basılı gazeteciliğin devamlılığı güvenlik meselesi”
Çalıştayda ele alınan görüşleri değerlendiren BİK Genel Müdürü Abdulkadir Çay, dijital platformların artan etkisine rağmen basılı yayıncılığın varlığını sürdürmesinin medya çeşitliliği ve güvenlik açısından önem taşıdığını belirtti.
Yayıncılık sektörünün desteklenmesi gerektiğini ifade eden Çay, nitelikli haberciliği ve okur kitlesini esas alan, teşvik odaklı ve dinamik sistemlere geçilmesinin önemine işaret etti. Sektör paydaşlarının ortak hareket etmesi ve akreditasyon süreçlerinin sağlıklı bir veri tabanı üzerinden yürütülmesi gerektiğini de vurguladı.
Sonuç bildirgesi hazırlanacak
Çalıştayın tamamlanmasının ardından akademisyenlerin sunacağı bildiriler ve çözüm önerileri doğrultusunda bir sonuç bildirgesi hazırlanacak.
