Van’ın adı dillerden düşmüyor, ancak dünya gastronomi haritasında şehrin statüsü hala "kayıp" olarak görünüyor. Gaziantep, Hatay ve Afyonkarahisar gibi iller gastronomi alanında her geçen gün ilerlerken Van ise yerinde saymaya devam ediyor.
Van mutfağı denilince akla sadece meşhur kahvaltısı gelirken Van mutfağının yeterince tanıtılamaması bu köklü gastronomi mirasına yapılan en büyük haksızlıklardan biri olarak değerlendiriliyor. Urartu’dan günümüze süzülüp gelen Keledoş’u, bölgenin endemik otlarıyla hazırlanan Sengeser’i, Kürt Köftesi, İnci kefalinin özgün yorumu ve meraların aromatik zenginliğini taşıyan et yemekleri, Van’ı aslında doğal bir "lezzet başkenti" kılıyor. Ancak ne yazık ki bu zengin sofra, yıllardır yerel bir övünç kaynağı olmanın ötesine geçip bir markaya dönüşemedi.
Şanlıurfa, Uluslararası Gastronomi, Kültür, Sanat ve Turizm Enstitüsü (IGCAT) tarafından verilen “2029 Dünya Gastronomi Bölgesi” unvanına aday gösterilerek Türkiye’den bu alanda aday olan ilk şehir oldu. Ancak bu gelişme, köklü mutfak kültürüne sahip Van’ın neden benzer bir başarıyı yakalayamadığı sorusunu da beraberinde getirdi. Vanlı iş insanı İrem Bayram, kentin gastronomi alanında güçlü bir potansiyele sahip olduğunu ancak bu potansiyelin yeterince sistemli şekilde ortaya konulamadığını belirtti. Bayram, UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı’nda gastronomi alanında yer almanın ulaşılabilir bir hedef olduğunu vurgulayarak, “UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı’nda gastronomi alanında yer almak, Van mutfağı için gerçekçi ve güçlü bir hedeftir. Bu hedefe ulaşmanın yolu, ürün envanterimizi titizlikle ortaya koymak, coğrafi işaretli lezzetlerimizi çoğaltmak, her biri kendi derin hikâyesini taşıyan markalar oluşturmak ve bu zengin mutfağı turizmle harmanlamaktan geçiyor. Bu süreci hep birlikte hayata geçireceğimiz günleri büyük bir heyecanla bekliyoruz” dedi.
Sosyal medya kullanıcısı Erkan Yıldız da tartışmaya farklı bir açıdan yaklaşarak, Van’ın gastronomi listelerinde yer almamasının mutfağın zayıflığıyla ilgili olmadığını ifade etti. Yıldız, Türkiye’de halihazırda Gaziantep, Hatay ve Afyonkarahisar’ın UNESCO Gastronomi Şehri unvanına sahip olduğunu hatırlatarak, “Şanlıurfa’nın gastronomi dünyasındaki son hamlesi oldukça ses getirdi. Aslında Şanlıurfa, UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı'na zaten Müzik dalında üyeydi; ancak Gastronomi alanında asıl büyük adımı "2029 Dünya Gastronomi Bölgesi" adaylığı ile attı. Türkiye'de UNESCO Gastronomi Şehri unvanına sahip olan şehirlerimiz ise şu an için Gaziantep, Hatay ve Afyonkarahisar'dır. Van’ın bu listelerde yer almaması mutfağının zayıf olmasından değil, genellikle başvuru stratejisi ve kurumsallaşma süreçlerinden kaynaklanıyor. Van mutfağı ve gastronomisini hak ettiği yerde görmeyi ümit ediyorum.” ifadelerini kullandı.