Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekili Mehmet Uçum, Abdullah Öcalan için gündeme gelen “umut hakkı” tartışmalarıyla ilgili kapsamlı bir açıklama yaptı. Uçum, umut hakkının doğrudan tahliye sağlamadığını ve mevcut mevzuatta bağımsız bir hak olarak tanımlanmadığını belirterek, şartla salıverilme mekanizmasının esas alınması gerektiğini vurguladı.
“UMUT HAKKI” HAK DEĞİL, ŞARTLA SALIVERİLME İMKANI
Uçum, umut hakkı olarak adlandırılan kavramın Türkiye mevzuatında kullanılmadığını belirterek, bunun yalnızca şartla salıverilme imkânının farklı bir ifadesi olduğunu açıkladı. Şartla salıvermenin otomatik bir hak olmadığını, yalnızca hükümlünün kanunda belirtilen asgari cezayı çekmesi ve iyi halli olması durumunda uygulanabileceğini ifade etti.
ŞARTLA SALIVERİLMENİN KOŞULLARI
Cumhurbaşkanlığı Başdanışmanı, şartla salıverilmeden yararlanabilmek için iki temel koşul olduğunu aktardı: Kanunda belirlenen asgari ceza süresinin tamamlanması ve ceza süresince hükümlünün iyi halli olması. Bu koşulların sağlanması durumunda infaz hakimliğinin kararına göre koşullu salıverilme gerçekleşiyor. Uçum, bunun doğrudan tahliye anlamına gelmediğini ve infaz süreci boyunca yükümlülüklerin yerine getirilmesinin zorunlu olduğunu da vurguladı.
TBMM’NİN YETKİSİ VE KAPSAM GENİŞLETMESİ
Uçum, umut hakkı tartışmalarında Öcalan’ın kapsam dışı olmadığını, ancak kapsama alınmasının TBMM’nin takdirine bağlı olduğunu açıkladı. Şartla salıverilme imkânının genişletilmesi halinde yalnızca münfesih terör örgütü mensuplarının kapsama dahil edilebileceğini ve diğer örgüt mensuplarının kapsam dışında kalabileceğini belirtti.
FETÖ VE DİĞER SUÇLULAR İÇİN UYGULAMA
Başdanışman, FETÖ mensuplarının şartla salıverilme imkânına sahip olduğunu ancak ağırlaştırılmış müebbet ceza alanların mevcut yasal hükümlere göre uzun süre ceza çekmeleri gerektiğini ifade etti. Ayrıca TBMM’nin isteğine bağlı olarak münfesih terör örgütleriyle sınırlı özel bir düzenleme yapılabileceğini, bu durumda FETÖ dahil diğer ağırlaştırılmış müebbet alan hükümlülerin kapsam dışında kalacağını belirtti.
MEVCUT DURUM VE HUKUKİ SEÇENEKLER
Uçum, yürürlükteki İnfaz Kanunu çerçevesinde, kapsam dışı suçlar haricinde hükümlülerin şartla salıverilme imkânına sahip olduğunu kaydederek, Öcalan’ın da bu düzenleme çerçevesinde değerlendirilebileceğini aktardı. Şartla salıverilme sürecinin, infaz hakimliği ve idari kurulların değerlendirmesiyle gerçekleştiğini belirten Uçum, hukuki sürecin titizlikle işletileceğini vurguladı.
