Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) yükseköğretim beyin göçü verileri, Van'ın Türkiye'de en düşük oranlara sahip iller arasında bulunduğunu ortaya koydu. Ancak Van65 Haber olarak 2024 ve 2025 verilerini karşılaştırdığımızda, kentin beyin göçü oranında küçük de olsa bir yükseliş olduğunu belirledik.
VAN'DA BEYİN GÖÇÜ ORANI YÜKSELDİ
TÜİK'in yükseköğretim beyin göçü istatistiklerine göre Van'ın 2024 yılında yüzde 0,2 olan oranı, 2025 yılında yüzde 0,3 olarak kaydedildi.
Böylece iki yıl arasında 0,1 yüzde puanlık artış görüldü.
Türkiye genelinde ise aynı dönemde beyin göçü oranı yüzde 2,0'dan yüzde 2,2'ye yükseldi.
Van, bu değişime rağmen yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranının en düşük olduğu iller arasında yer almayı sürdürdü.
KADIN VE ERKEK MEZUNLAR ARASINDA FARK VAR
2025 verilerine göre Van'da yükseköğretim beyin göçü oranı erkeklerde yüzde 0,4, kadınlarda ise yüzde 0,2 olarak gerçekleşti.
Türkiye genelinde aynı oran erkeklerde yüzde 2,7, kadınlarda yüzde 1,8 oldu.
Bu rakamlar, Van'a ilişkin göstergenin her iki cinsiyette de Türkiye ortalamasının altında kaldığını ortaya koyuyor.
PEKİ, BU RAKAMLAR NE ANLAMA GELİYOR?
Beyin göçü oranının düşük olması, Van'daki üniversite mezunlarının veya gençlerin başka şehirlere taşınmadığı anlamına gelmiyor.
Çünkü TÜİK'in yükseköğretim beyin göçü istatistikleri, Türkiye'de lisans eğitimini tamamlayan ve belirli bir süre yurt dışında yaşayan mezunları kapsıyor.
2025 yılı için yapılan hesaplamada, 2010-2019 yılları arasında lisans eğitimini tamamlayan kişiler değerlendiriliyor. Bu kişilerden 2020-2024 döneminde en az üç yıl yurt dışında bulunup 2025 yılında da yurt dışında yaşayanlar, istatistiğin beyin göçü kapsamında kabul ediliyor.
Dolayısıyla açıklanan oranlar, Van'dan İstanbul, Ankara veya başka bir Türkiye şehrine taşınan gençleri göstermiyor.
Ayrıca 2024 ve 2025 istatistiklerinde değerlendirilen mezun grupları farklılaştığı için oranlardaki değişim, tek başına belirli sayıda kişinin son bir yılda yurt dışına çıktığı şeklinde yorumlanamıyor.
VAN, EN DÜŞÜK ORANA SAHİP İLLER ARASINDA
TÜİK'in 2025 sonuçlarına göre beyin göçü oranının en düşük olduğu il yüzde 0,2 ile Siirt oldu. Siirt'i Hakkâri, Kilis, Van ve Bitlis takip etti.
En yüksek oran ise yüzde 4,0 ile İstanbul'da kaydedildi.
Van65 Haber olarak karşılaştırdığımız veriler, Van'ın ülke genelindeki düşük oranlı konumunu koruduğunu ancak 2024'e göre göstergesinde sınırlı bir yükseliş yaşandığını ortaya koyuyor.
