Tarım ve Orman Bakanlığı, Van Milletvekili Gülcan Kaçmaz Sayyiğit’in yazılı soru önergesine verdiği yanıtta, kentte tarım ve hayvancılık alanında sağlanan destekleri açıkladı. Bakanlık, Van’da 2025 yılında bitkisel üretim destekleri kapsamında 441 milyon 147 bin 113 TL ödeme yapıldığını, son 5 yılda IPARD kapsamında ise 692 milyon 334 bin 260 TL destek sağlandığını bildirdi.
Van Milletvekili Gülcan Kaçmaz Sayyiğit’in kentteki tarım ve hayvancılık üzere sorduğu önergeyi yanıtlayan Bakanlık bitkisel üretim desteklerinden hayvancılık projelerine, mera ıslah çalışmalarından kırsal kalkınma hibelerine kadar birçok alandaki uygulamaları paylaştı. Bakanlığın açıklamasında, kentte 2025 yılında bitkisel üretim için 441 milyon TL’yi aşan destek ödemesi yapıldığı belirtilirken, binlerce çiftçiye yem bitkileri desteği sağlandığı ve Van Organize Tarım Bölgesi için 150 milyon TL ödenek tahsis edildiği kaydedildi.
VAN’DA BİTKİSEL ÜRETİM DESTEĞİ 441 MİLYON TL’Yİ AŞTI
Tarım ve Orman Bakanlığı, Van’da bitkisel üretim destekleri kapsamında yıllara göre yapılan ödemeleri açıkladı. Bakanlığın yanıtında, 2021 yılında 103 milyon 412 bin 756 TL, 2022 yılında 140 milyon 707 bin 748 TL, 2023 yılında 251 milyon 298 bin 804 TL ve 2024 yılında 303 milyon 623 bin 717 TL destek ödemesi yapıldığı belirtildi. Bakanlık, 2025 yılında Van’daki üreticilere bu kapsamda 441 milyon 147 bin 113 TL ödeme gerçekleştirildiğini bildirdi. Destekleme modeline ilişkin açıklamada, “Destek tutarları girdi maliyetlerindeki değişikliklere göre her yıl güncellenmektedir” ifadeleri kullanıldı.
Bakanlık ayrıca, üreticilerin ekim öncesinde alacakları destekleri bilerek planlı üretim yapabilmelerini hedeflediklerini belirterek, “Çiftçilerimiz üretime karar vermeden önce, hangi havzada, hangi ürüne, ne kadar destek alacağını bilerek planlı şekilde faaliyete başlayabilecekler” açıklamasında bulundu.
7 BİN 659 ÇİFTÇİYE 69 MİLYON TL’Yİ AŞAN DESTEK
Van’da hayvancılığın önemli girdilerinden olan yem bitkileri üretimine yönelik ödemeler de Bakanlığın yanıtında yer aldı. Bakanlık, “2025 yılı ekilişleri için 2026 yılı mart ayı içerisinde Van iline 220.172 dekar alan için, 7.659 çiftçimize toplam 69.863.418 TL destekleme ödemesi yapılmıştır” bilgisini paylaştı. 2026 üretim yılında yem bitkisi üreticilerine yapılacak destek miktarına ilişkin ise “Yem bitkisi üreticilerine; temel destek ve planlı üretim desteği kapsamında 2026 üretim yılında 734-954 TL/da destek ödemesi yapılacaktır” denildi.
VAN’DA 56 MERA ISLAH PROJESİ BAŞLATILDI
Van’da mera alanlarının iyileştirilmesi ve hayvancılık faaliyetlerinin desteklenmesi amacıyla yürütülen çalışmalara da değinen Bakanlık, son 5 yılda 2 milyon 62 bin 101 dekar alanda 56 çayır ve mera ıslah ve amenajman projesinin uygulanmasına başlandığını bildirdi. Bu projelerin temel amacının mera alanlarının otlatma kapasitesini artırmak, ot kalitesini iyileştirmek ve erozyonu önlemek olduğu belirtildi. Van’da bu yıl etkili olan yoğun kar yağışının otlatma sezonunda gecikmeye neden olduğunu kaydeden Bakanlık, açıklamasında şu ifadelere yer verdi:
“Van ilinin bu yıl yoğun kar yağışı alması nedeniyle kış dönemi ilkbahar dönemine sarkma eğilimi göstermiştir. Yollar açılmış olmasına rağmen yayla ve mera arazilerinin kar örtüsü ile kaplı olması nedeniyle doğal otlatma mevsimine iklimsel gecikme neden olmuştur.”
Bakanlık, karların erimesiyle birlikte otlatma faaliyetlerinin yaygınlaşacağını belirterek, “Ancak mayıs sonu haziran başında havaların ısınması ve karların erimesinden sonra tüm yayla ve meralarda hayvanlar otlatılacaktır” açıklamasını yaptı.
Yanıtta ayrıca Van’da otlatmaya kapalı mera ve yayla bulunmadığı ifade edildi. Yem sıkıntısına ilişkin olarak ise “Kaba ve kesif yem sıkıntısının olmaması için yonca, korunga, buğday, arpa tohumlarının dağıtımı yapılmıştır. Ayrıca besiciler için TMO tarafından yem tedariki sağlanmaktadır” denildi.
VAN’A 1.654 ETÇİ GEBE DÜVE VE 1.800 KÜÇÜKBAŞ HAYVAN
Hayvancılığın geliştirilmesine yönelik projeler kapsamında Van’da yapılması planlanan hayvan dağıtımları da açıklandı. Bakanlık, “Kırsalda Bereket Hayvancılığa Destek Projesi kapsamında Van ilinde 118 kişiye 1.654 etçi gebe düve hayvan temin edilecektir” bilgisini paylaştı. Küçükbaş hayvancılığa yönelik proje kapsamında ise “Kırsalda Bereket Küçükbaşa Destek Projesi kapsamında Van ilinde 18 kişiye 1.800 küçükbaş hayvan temin edilecektir” ifadeleri kullanıldı. Hayvancılık desteklerinin kapsamına ilişkin açıklamada, aile işletmeleri, genç ve kadın yetiştiriciler ile üretici örgütlerine üye yetiştiricilere ilave destekler verildiği belirtildi. Bakanlığın yanıtına göre, 2026 yılı için buzağı başına temel destek 2 bin TL’ye, malak başına 4 bin TL’ye, kuzu ve oğlak başına temel destek ise 430 TL’ye çıkarıldı.
VAN ORGANİZE TARIM BÖLGESİNE 150 MİLYON TL ÖDENEK
Van Organize Tarım Bölgesi’ne ilişkin bilgiler de Bakanlığın açıklamasında yer aldı. 5 Kasım 2021’de tüzel kişilik kazanan Van Organize Tarım Bölgesi’nin 3 bin 943 dekar büyüklüğünde olduğu belirtilirken, bölgede 100 işletme parseli ve 6 sanayi parselinin bulunduğu kaydedildi. Bakanlık, bölgenin toplam 40 bin büyükbaş besi sığırcılığı kapasitesine sahip olduğunu bildirdi. Yatırımın tam kapasiteye ulaşmasıyla yaklaşık 4 bin kişiye istihdam sağlanmasının planlandığı açıklandı. Bakanlığın yanıtında, “Proje 2026 yılı yatırım programı kapsamında yer almakta olup ilk etapta 150 milyon TL ödenek tahsis edilmiştir” ifadelerine yer verildi.
IPARD KAPSAMINDA 692 MİLYON TL DESTEK SAĞLANDI
Van’da kırsal kalkınma ve tarımsal yatırımlara yönelik hibe destekleri de açıklandı. Bakanlık, “IPARD Programı kapsamında Van ilimize son 5 yılda 1.240.000.614 TL yatırım tutarı kazandırılmış ve bu yatırımlara karşılık 692.334.260 TL destek verilmiştir” bilgisini paylaştı. Kırsal Kalkınma Yatırımları Programı kapsamında ise Van’da son 5 yılda 390 projeye 212 milyon TL hibe desteği sağlandığı, bu projelerle 163 kişiye istihdam oluşturulduğu bildirildi. Bakanlık, yeni dönem uygulamalarında tarımsal ürünlerin işlenmesi, paketlenmesi ve depolanması, tarımsal üretim, yenilenebilir enerji ve su ürünleri yetiştiriciliği gibi alanlarda hibe desteği verildiğini belirtti. Açıklamada, “2026 yılı itibarıyla yeni dönem uygulamalarında hibeye esas proje tutarının %50-%70'i oranında hibe desteği verilmektedir” denildi.
13 İLÇEDE ÇİFTÇİLERE EĞİTİM VERİLİYOR
Van’da üreticilere yönelik eğitim ve saha çalışmalarının sürdüğünü bildiren Bakanlık, 13 ilçede her hafta cuma buluşmaları düzenlendiğini açıkladı. Yanıtta, “2024-2025 üretim sezonunda 8.773 çiftçimize, 2025-2026 üretim sezonunda 7.363 çiftçimize ve 2026-2027 üretim sezonunda ise bugüne kadar 2.229 çiftçimize eğitim verilmiş olup eğitimler devam etmekte, üreticilerimizin sorun ve talepleri dinlenmektedir” ifadeleri kullanıldı.
Bakanlık, tarımsal üretimin geliştirilmesi, hayvancılığın desteklenmesi ve kırsal kalkınma yatırımlarının sürdürülmesine yönelik uygulamaların da yanıt kapsamında yer aldığını bildirdi.
