Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Mart 2026 dış ticaret verilerini kamuoyuyla paylaşmak üzere geldiği Van’da, küresel jeopolitik risklere karşı geliştirilen yeni ticaret stratejilerini ve ihracatçıya yönelik dev finansman paketlerini duyurdu.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, ekonomi dünyasının merakla beklediği Mart 2026 dış ticaret verilerini açıklamak ve bölgedeki ticari dinamikleri yerinde incelemek üzere Van’a geldi. Bakan Bolat, Van programına ilk olarak Van Valiliği’ni ziyaret ederek başladı. Ardından Van Ticaret ve Sanayi Odası’na (VATSO) geçerek Türkiye’nin dış ticaret rotasını kökten değiştirecek stratejik kararları ve dev teşvik paketini kamuoyuyla paylaştı.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, bir dizi temaslarda bulunmak üzere geldiği Van’da, Van Ticaret ve Sanayi Odası ev sahipliğinde düzenlenen toplantıda Mart 2026 dönemi dış ticaret rakamlarını açıkladı. Küresel ekonomideki belirsizliklerin ve Orta Doğu’daki çatışmaların gölgesinde gerçekleşen toplantıda Bakan Bolat, Türkiye’nin dış ticaretteki direncini ve lojistik alternatiflerini detaylandırdı.
KÜRESEL TİCARETTE "HÜRMÜZ" ALARMI VE ENERJİ BASKISI
Dünya ekonomisindeki gelişmeleri değerlendiren Bakan Bolat, İsrail/ABD ve İran arasındaki savaşın küresel mal ve hizmet ticareti üzerinde aşağı yönlü ciddi bir baskı oluşturduğunu vurguladı. Bolat, küresel ticaretin kilit noktası olan Hürmüz Boğazı’ndaki aksamaların somut sonuçlarını şu verilerle paylaştı:
Stratejik Geçiş: Hürmüz Boğazı’ndan geçen küresel ticaret payı ham petrolde %38, LPG’de %29 ve işlenmiş petrol ürünlerinde %19 seviyesindedir.
Fiyat Volatilitesi: Mart ayı itibarıyla Brent petrol fiyatı sert bir yükselişle 101,5 doların üzerine çıkarken, Hollanda TTF doğalgaz fiyatı 48,3 avro seviyesine ulaştı.
Enflasyon Sıçraması: Savaş kaynaklı enerji maliyetleri nedeniyle Avro Bölgesi’nde aylık enflasyon %1,2 ile son 41 ayın en yüksek seviyesine çıkmıştır.
TİCARETTE ALTERNATİF GÜZERGÂHLAR: "SURİYE KARA ROTASI" MÜJDESİ
Bölge ülkelerinin hava sahası kısıtlamaları ve deniz sigortası maliyetlerindeki artış nedeniyle Türkiye, Körfez ülkelerine sevkiyat için yeni rotaları devreye aldı. Bakan Bolat, ihracatçılar için şu stratejik yolları işaret etti:
Suriye Kara Rotası: 10 yılı aşkın sürenin ardından Türkiye'yi Körfez ülkelerine bağlayan ticari kara koridoru yeniden açıldı. Ana güzergâh Türkiye'den başlayıp Suriye ve Ürdün üzerinden Körfez'e ulaşmaktadır.
Vize Kolaylığı: Suudi Arabistan üzerinden transit geçiş yapacak Türk TIR şoförlerine yönelik sağlanan vize kolaylığı ile ihraç ürünlerinin bölgeye sevki hızlandırılacak.
Umman ve Ümit Burnu: Denizyolu taşımacılığında riskli bölgeler yerine Umman limanları ve güvenliğin kritik olduğu dönemlerde 10-15 gün daha uzun süren Ümit Burnu rotası alternatif olarak değerlendirilmektedir.
MART 2026 DIŞ TİCARET BİLANÇOSU
Bakan Bolat, Mart ayı ihracat rakamlarını ve bu rakamları etkileyen faktörleri detaylıca analiz etti:
İhracat Performansı: Mart ayında ihracat, geçen yılın aynı ayına göre %6,4 azalışla 21,9 milyar dolar olarak gerçekleşti.
İthalat Verileri: Mal ithalatı %8,4 artışla 33,2 milyar dolara ulaştı. İşlenmemiş altın ithalatı miktar bazında azalmasına rağmen, birim değerdeki %81,7'lik artış nedeniyle değer bazında 1,7 milyar dolara yükseldi.
Düşüşün Gerekçeleri: İhracattaki 1,5 milyar dolarlık azalışın; 1,3 milyar doları Bayram ve Takvim etkisinden, 348 milyon doları altın ihracatındaki düşüşten, 800 milyon doları ise savaş kaynaklı Körfez ülkelerine yapılan ihracatın azalmasından kaynaklanmaktadır.
İHRACATÇIYA DEV FİNANSMAN VE TEŞVİK PAKETİ
Bakanlık, ihracatın finansmanı için Hazine ve Maliye Bakanlığı ile TCMB koordinasyonunda yeni düzenlemeleri hayata geçirdi:
Eximbank ve İGE Desteği: Türk Eximbank’ın 2026 destek hedefi 59 milyar dolara çıkarıldı. İGE A.Ş. üzerinden sağlanan kefalet tutarı ise 227,2 milyar TL'ye ulaştı.
Reeskont Kredilerinde Esneklik: Günlük limit 4,5 milyar TL'ye yükseltildi. İhracatçıların döviz pozisyon oranının %10’una kadar döviz alabilmesine esneklik getirildi.
Emek Yoğun Sektörlere Özel Destek: Tekstil, hazır giyim ve deri sektörlerinde personel başına verilen destek 3.500 TL'ye yükseltilirken, tesislerini Anadolu illerine taşıy
"TÜRKİYE BİR İSTİKRAR ADASIDIR"
Toplantının kapanışında Türkiye’nin jeopolitik konumuna vurgu yapan Bakan Bolat, "Türkiye’nin dört bir yanı bir ateş çemberi ile kuşatılmış olsa da ülkemiz sarsılmaz bir istikrar adası olarak yoluna devam etmektedir. Türkiye Yüzyılı hedeflerimiz doğrultusunda; yatırım, üretim ve istihdamdan taviz vermeden çalışmaya devam edeceğiz," diyerek sözlerini noktaladı.
