ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik başlattığı askeri operasyonların ardından bölgede artan gerilim, Türkiye’nin İran’a açılan en önemli kapılarından biri olan Van’ı da doğrudan etkiledi. Her yıl özellikle mart ayında İranlı turist akınına uğrayan kentte otellerdeki doluluk oranları hızla düşerken, turizm sektörü ciddi bir ekonomik kayıp riskiyle karşı karşıya kaldı.
Doğu Anadolu’nun turizm ve ticaret merkezlerinden biri olan Van, özellikle bahar aylarında İranlı turistlerin yoğun ilgisiyle hareketlenen bir kent olarak biliniyor. Her yıl Nevruz tatili, bahar sezonu ve Van Shopping Fest dönemlerinde binlerce İranlı turist alışveriş yapmak, tatil geçirmek ve eğlenmek için Van’a akın ediyor. Bu dönemlerde otellerde doluluk oranları yüzde 90’lara ulaşırken, çarşı-pazar, restoranlar ve alışveriş merkezleri günlerce süren yoğunluk yaşıyor. Ancak bu yıl tablo farklı. ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik başlattığı askeri operasyonların ardından bölgede artan gerilim, Türkiye’nin İran’a açılan kapısı konumundaki Van’daki turizm hareketliliğini ciddi şekilde etkiledi. İranlı turist akışının neredeyse durma noktasına geldiği kentte, turizm sektörü büyük bir ekonomik kayıp riskiyle karşı karşıya kaldı.
İRANLI TURİST AKIŞI NEREDEYSE DURDU
Normal şartlarda mart ayında binlerce İranlı turistin geldiği Van’da, savaş öncesinde otellerde doluluk oranları yüzde 90’lara kadar çıkıyordu. Ancak bölgedeki askeri hareketlilik ve belirsizlik nedeniyle İranlı turistlerin kente gelişi büyük ölçüde durdu.
Turizm temsilcileri, rezervasyon iptallerinin hızla arttığını ve yeni rezervasyon taleplerinin ise neredeyse tamamen kesildiğini belirtiyor.
1 MİLYON TURİST HEDEFİ RİSKTE
Geçtiğimiz yıl Van’ı 700 binden fazla turist ziyaret ederken, bu yıl için hedeflenen turist sayısı 1 milyon olarak açıklanmıştı. Ancak İran’daki gelişmeler nedeniyle bu hedefin tutturulmasının zor olduğu ifade ediliyor.
Sektör temsilcileri, Van’a gelen turistlerin yaklaşık yüzde 80’ini İranlıların oluşturduğunu, yerli turist oranının ise yüzde 20 civarında kaldığını vurguluyor. Bu nedenle İranlı ziyaretçilerin azalması, şehir ekonomisini doğrudan etkiliyor.
TURİZMDE ZİNCİRLEME ETKİ
Van ekonomisinin önemli bir bölümü turizme dayanıyor. İranlı turistlerin gelmemesi; oteller, restoranlar, kafeler, alışveriş merkezleri, ulaşım sektörü ve küçük esnaf başta olmak üzere birçok alanda ekonomik hareketliliğin yavaşlamasına neden oluyor.
Tur operatörleri ve turizm acenteleri, özellikle bahar sezonunun Van için kritik olduğunu ve bu dönemde yaşanan kaybın yılın geneline yansıyabileceğini belirtiyor.
300-400 MİLYON DOLARLIK KAYIP ÖNGÖRÜLÜYOR
Turizm sektörü temsilcileri, İran’daki çatışmaların uzun sürmesi halinde Van turizminin sezonu 300 ila 400 milyon dolar arasında bir kayıpla kapatabileceğini öngörüyor.
Otel işletmecileri, mevcut rezervasyon iptallerinin yanı sıra geleceğe yönelik planların da askıya alındığını ifade ederek, belirsizliğin sektör üzerindeki baskıyı artırdığını dile getiriyor.
UMUT “SHOPPING FEST”TE
Öte yandan Van’da ekonomik hareketliliği artırmak için hazırlıklar sürüyor. Kentte 15 Mart-5 Nisan tarihleri arasında düzenlenecek Van Shopping Fest kapsamında çeşitli etkinlikler, indirim kampanyaları ve kültürel organizasyonlar planlanıyor.
Yetkililer, festivalin hem yerel esnafı desteklemesini hem de turizme bir miktar hareketlilik kazandırmasını hedefliyor.
ALTERNATİF PAZAR ARAYIŞI
Turizm ekonomisi uzmanları ise Van’ın yalnızca İran pazarına bağımlı kalmaması gerektiğine dikkat çekiyor. Yerli turist paketlerinin artırılması, kültür ve gastronomi turlarının çeşitlendirilmesi ile çevre illerden ziyaretçi çekmeye yönelik çalışmaların hızlandırılması gerektiği ifade ediliyor.
Sektör temsilcileri, kısa vadede festival ve etkinliklerin önemli olduğunu ancak kalıcı çözüm için yeni turizm pazarlarının oluşturulmasının kaçınılmaz hale geldiğini belirtiyor.
