İran’da yaşanan savaş ve ardından gelen ateşkes süreci, Kapıköy Sınır Kapısı üzerinden Van’a yansıdı. Sınırda hareketlilik artarken, İranlı turist sayısındaki sert düşüş kent ekonomisini olumsuz etkiledi.
İran ile ABD ve İsrail arasında yaşanan savaşın ardından ilan edilen ateşkese rağmen belirsizlik sürerken, Türkiye-İran sınırında yer alan Van’da hem sosyal hem ekonomik hayat bu süreçten doğrudan etkileniyor. Özellikle Kapıköy Sınır Kapısı çevresinde yaşanan hareketlilik dikkat çekerken, kent ekonomisinde ciddi bir daralma yaşanıyor.
Sınır kapısında gelişler arttı
Savaş öncesine kıyasla Kapıköy Sınır Kapısı’nda hareketlilik sürerken, İran’a dönüşlerden çok Türkiye’ye girişlerin arttığı gözlemlendi. Özellikle Türkiye’de çalışma izni bulunan İranlıların yeniden Van’a gelmeye başladığı belirtiliyor.
İran’ın Urmiye kentinden gelen bazı vatandaşlar, savaş nedeniyle günlük yaşamın zorlaştığını, elektrik ve su kesintilerinin arttığını ifade ederek ekonomik nedenlerle Van’a yöneldiklerini dile getiriyor.
“Topraklarımızı terk etmeyiz”
Sınır hattında konuşulan İranlı vatandaşlar, tüm zorluklara rağmen ülkelerini terk etmek istemediklerini belirtiyor. Savaşın halk üzerinde korku yarattığını ifade eden vatandaşlar, buna rağmen göç etmek yerine ülkelerinde kalmayı tercih ettiklerini vurguluyor.Uzmanlar ise İran’da henüz kitlesel bir göç dalgası oluşmadığını, halkın büyük bölümünün günlük yaşamını sürdürmeye devam ettiğini ifade ediyor.
Van ekonomisi İranlı turistlere bağlı
Van’da ekonomik hareketliliğin büyük bölümü İranlı turistlere dayanıyor. Kent ekonomisinin önemli bir kısmını oluşturan turizm sektörü, savaş nedeniyle ciddi darbe aldı.
Verilere göre İranlı turistlerin Van ekonomisine yıllık katkısı 350 milyon doları aşıyor. Van Ticaret ve Sanayi Odası tarafından 2026 yılı için belirlenen 1 milyon turist hedefi ise mevcut şartlar nedeniyle risk altına girdi.
Nevruz’da beklenen yoğunluk oluşmadı
Her yıl Nevruz Bayramı döneminde yoğunluk yaşanan Van’da, bu yıl sokaklar boş kaldı. Esnaf, savaş nedeniyle turist sayısının geçen yıla göre yaklaşık yüzde 90 oranında azaldığını ifade ediyor. Kapıköy verilerine göre önceki yıllarda yüz binleri aşan turist sayısının bu yıl ciddi düşüş yaşadığı görülüyor.
Esnaf zor günler geçiriyor
Kentte özellikle tekstil, konaklama ve yeme-içme sektöründe faaliyet gösteren esnaf, işlerin durma noktasına geldiğini belirtiyor. Birçok işletmeci, zararını azaltmak için personel sayısını düşürdüğünü ve indirim kampanyalarına yöneldiğini ifade ediyor.Turizm sektörü temsilcileri, yaşanan kaybın telafi edilebilmesi için kamu desteğine ihtiyaç duyulduğunu vurguluyor.
Eğlence sektörü de etkilendi
İranlı turistlerin yoğun ilgi gösterdiği eğlence sektörü de savaşın etkisiyle durgunluk yaşıyor. Kentte faaliyet gösteren gece kulüplerinde müşteri sayısının ciddi şekilde azaldığı gözlemleniyor. Daha önce yoğunluk yaşanan mekanlarda boşluk dikkat çekerken, işletmeciler sürecin uzaması halinde sektörün daha büyük zarar göreceğini ifade ediyor.
Turizm yatırımları risk altında
Son yıllarda turizmle birlikte büyüyen Van’da otel sayısı ve yatak kapasitesi önemli ölçüde artmıştı. Ancak mevcut kriz ortamı, bu yatırımların geleceğine ilişkin soru işaretleri oluşturuyor.
Yetkililer, savaşın yeniden şiddetlenmesi halinde kent ekonomisinin yüz milyonlarca dolarlık kayıpla karşı karşıya kalabileceğine dikkat çekiyor.
Belirsizlik devam ediyor
İlan edilen ateşkese rağmen bölgede tansiyonun düşmemesi, Van’daki ekonomik ve sosyal belirsizliği sürdürürken, hem esnaf hem de vatandaşlar gelişmeleri yakından takip ediyor.
